توقف الحاق دانشگاه لارستان به شیراز ضروری است

شورای اسلامی شهرستان لارستان در نامه‌ای خطاب به دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی و وزیر علوم خواستار توقف الحاق دانشگاه لارستان به شیراز شد.

به گزارش میلاد لارستان، شورای اسلامی شهرستان لارستان خطاب به دبیر محترم شورای عالی انقلاب فرهنگی، وزیر محترم علوم، تحقیقات و فناوری، نماینده محترم لارستان، خنج، گراش، اوز و جویم در مجلس شورای اسلامی، آمده است:

ما اعضای شورای اسلامی شهرستان لارستان، به نمایندگی از مردم شریف، نخبگان، دانشگاهیان، خیرین و خانواده بزرگ لارستان، مراتب اعتراض جدی و نگرانی عمیق مردم منطقه نسبت به تصمیم اخیر مبنی بر الحاق مرکز آموزش عالی لارستان به دانشگاه شیراز را اعلام می‌داریم و خواستار توقف اجرای این تصمیم، بررسی مجدد وضعیت مرکز و حفظ استقلال و طراحی مسیر توسعه آن هستیم.

پیش از هر چیز لازم می‌دانیم تأکید کنیم که ما از ضرورت ساماندهی مراکز آموزش عالی کشور، ارتقای کیفیت دانشگاه‌ها و سیاست‌های کلان نظام آموزش عالی آگاهیم و اصل ساماندهی را نفی نمی‌کنیم؛ اما معتقدیم نسخه واحد برای همه مناطق کشور نمی‌تواند پاسخگوی تفاوت‌های عمیق جغرافیایی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و توسعه‌ای آنها باشد.

لارستان از جمله مناطقی است که به دلیل ویژگی‌های کم‌نظیر خود، شایسته برخورداری از یک نگاه استثنایی و توسعه‌محور است.

سؤال اساسی مردم لارستان این است که چرا مسیری که باید به «ارتقا» می‌رسید، به «الحاق» و کوچک‌شدن ختم شد؟

مرکز آموزش عالی لارستان اساساً با این چشم‌انداز ایجاد شد که در مسیر رشد، توسعه رشته‌ها، افزایش اعضای هیأت علمی، تشکیل دانشکده‌ها و نهایتاً تبدیل شدن به یک مجموعه دانشگاهی قدرتمند حرکت کند و از سوئی، نگرش بین المللی شدن آن نیز وجود داشت.

بر اساس گزارش‌های منتشرشده از وضعیت فعلی مرکز، طی سال‌های اخیر تعداد اعضای هیأت علمی، رشته‌های تحصیلی، گروه‌های آموزشی، زیرساخت‌های فیزیکی، خوابگاه و ظرفیت‌های حمایتی آن افزایش یافته است و یا در آستانه افزایش است.

اکنون پرسش جدی مردم این است که اگر مجموعه‌ای که با سرمایه اجتماعی و مشارکت مردم و خیرین شکل گرفته، در حال رسیدن به ظرفیت‌های لازم برای ارتقا بوده است، چرا به جای تسریع مسیر ارتقا، باید در ساختاری بزرگ‌تر ادغام شود و بخشی از استقلال مدیریتی، آموزشی و توسعه‌ای خود را از دست بدهد؟

به بیان روشن‌تر، انتظار مردم لارستان این بود که: «این دانشگاه را بزرگ‌تر کنید، نه کوچک‌تر؛ ظرفیت‌های آن را فعال کنید، نه محدود.»

این تصمیم با روح سیاست تمرکززدایی و استفاده از ظرفیت‌های منطقه‌ای، نیازمند بازنگری است. قانون اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، علاوه بر تأکید بر توسعه علوم و تأمین نیروی انسانی متخصص، صراحتاً «حفظ و تحکیم آزادی علمی و استقلال دانشگاه‌ها، مراکز علمی و تحقیقاتی» را از اهداف وزارت علوم برشمرده است. همین قانون در ماده ۱۰ نیز دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی را دارای شخصیت حقوقی مستقل دانسته و در تبصره همان ماده، تحقق تمرکززدایی در فعالیت‌های اجرایی آموزش عالی را مورد تأکید قرار داده است و حق پیگیری نمایندگان مردم از طریق دیوان عدالت اداری دال بر تناقض تصمیم شورای عالی با قوانین مصوب مجلس را یادآور می شود.

از سوی دیگر، سیاست‌های مصوب آمایش آموزش عالی نیز بر توزیع عادلانه منابع، ایجاد فرصت‌های برابر، استفاده از مزیت‌های منطقه‌ای و کاهش تمرکز و جلوگیری از تجمع امکانات تأکید دارد.

بنابراین انتظار می‌رود اجرای سیاست ساماندهی، به جای آنکه در مناطقی با ظرفیت‌های ویژه موجب تمرکز بیشتر امکانات در مرکز استان شود، با توجه به مزیت‌های هر منطقه انجام گیرد.

لارستان دقیقاً از جمله مناطقی است که باید در سیاست آمایش، «مزیت منطقه‌ای» آن دیده شود. لارستان یک شهرستان عادی از نظر موقعیت جغرافیایی و ارتباطات منطقه‌ای نیست؛
لارستان در فاصله قابل توجهی از مرکز استان قرار دارد و سال‌هاست بخشی از خدمات و ساختارهای اداری و تخصصی منطقه جنوب فارس را میزبانی می‌کند.

وجود فرودگاه بین‌المللی آیت‌الله آیت‌اللهی لارستان یکی از مهم‌ترین مزیت‌های منطقه است؛ فرودگاهی که سابقه برقراری پروازهای مستقیم با مقاصدی همچون دبی، شارجه، کویت و قطر داشته و از دیرباز یکی از دروازه‌های ارتباطی جنوب فارس با کشورهای حوزه خلیج فارس بوده است. این فرودگاه حائز اداره کل بوده و پنجمین فرودگاه پر پرواز خارجی کشور است.
همچنین استقرار اداره کل راه و شهرسازی در لارستان، نشان‌دهنده جایگاه منطقه در تقسیمات خدماتی جنوب استان است.

این ویژگی‌ها یک سؤال جدی دیگر ایجاد می‌کند: چرا منطقه‌ای که از ظرفیت ارتباط مستقیم بین‌المللی برخوردار است، نباید از یک “دانشگاه بین المللی مستقل” برای پیوند علمی جنوب کشور با کشورهای حوزه خلیج فارس برخوردار باشد؟

ظرفیت بزرگ چند صد هزار نفری لارستانی‌های مقیم و شاغل در کشورهای حوزه خلیج فارس؛ فرصتی است که نباید نادیده گرفته شود. سال‌هاست بخش قابل توجهی از سرمایه انسانی و اقتصادی لارستان در کشورهای حوزه خلیج فارس حضور دارد. این جمعیت بزرگ، تنها یک ظرفیت اقتصادی نیست؛ بلکه می‌تواند یک شبکه علمی، دانشگاهی و سرمایه‌گذاری بین‌المللی برای منطقه باشد.
🔹اگر مرکز آموزش عالی لارستان به جای محدود شدن، در مسیر ارتقا قرار گیرد و مجوزهای لازم برای فعالیت‌های بین‌المللی را به دست آورد، می‌تواند به مرکزی برای جذب دانشجویان کشورهای حوزه خلیج فارس، ایجاد دوره‌های مشترک، ارتباط با دانشگاه‌های منطقه، جذب سرمایه‌گذاری علمی و انتقال دانش تبدیل شود. یا لااقل پذیرای فرزندان لارستانیهای مقیم در کشورهای عربی برای ادامه تحصیل در موطن خود باشد.

وجود فرودگاه بین‌المللی نیز این ظرفیت را تقویت می‌کند. بنابراین از نگاه ما، الحاق مرکز آموزش عالی لارستان به دانشگاه شیراز نه‌تنها یک تصمیم اداری، بلکه ممکن است به معنای از دست دادن یک فرصت مهم برای شکل‌گیری یک قطب علمی بین‌المللی در جنوب کشور باشد.

برج علم و فناوری لارستان بعنوان یکی از اجزای دانشگاه مذکور؛ سرمایه‌ای است که به همت خیرین منطقه احداث شده و یکی از شاخص ترین ابنیه این حوزه در کشور است و رویکرد تضعیف نمودن دانشگاه، اسباب نگرانی و دلسردی خیرین و زمینه ساز کاهش همکاری‌های ایشان بوده و سرنوشت برج را نیز در هاله ای از ابهام قرار می دهد.

این مجموعه با مشارکت و سرمایه‌گذاری قابل توجه خیرین و مردم منطقه ایجاد شده و هدف آن شکل‌دهی به زیست‌بوم علم، فناوری، نوآوری، شرکت‌های دانش‌بنیان و ارتباط سرمایه و دانش بوده است.

حتی مسئولان حوزه علم و فناوری کشور نیز در بازدیدهای خود از لارستان، ظرفیت برج علم و فناوری را کم‌نظیر دانسته و بر امکان تبدیل آن به یک «لنگر» برای توسعه منطقه تأکید کرده‌اند. چرا که لارستان بر دو ساختار نیروی انسانی استوار مانده است: یکی نخبگان علمی و دیگری نخبگان اقتصاد و تجارت. و برج علم و فناوری مرکز اتصال این دو برای تبدیل سریع دانش به محصول است.

اکنون پرسش ما این است: آیا منطقی است در شرایطی که کشور به دنبال توسعه اقتصاد دانش‌بنیان، تقویت شرکت‌های فناور و فعال کردن ظرفیت‌های مردمی است، چنین زیرساختی در کنار یک مرکز آموزش عالی قرار داشته باشد اما به جای توسعه پیوند میان این دو، ساختار دانشگاهی منطقه کوچک‌تر شود؟

ما معتقدیم اتفاقاً باید برعکس عمل کرد. دانشگاه، برج علم و فناوری، خیرین، سرمایه‌گذاران، نخبگان و شبکه گسترده لارستانی‌های خارج از کشور باید در یک زنجیره توسعه‌ای به یکدیگر متصل شوند. این همان ظرفیتی است که می‌تواند لارستان را از یک «مرکز آموزش عالی محلی» به یک قطب علمی، فناورانه و بین‌المللی جنوب کشور تبدیل کند.

در تأیید این گفتار همین بس که برج علم و فناوری لار از جمله اهداف دشمن آمریکائی_ صهیونیستی در جنگ تحمیلی اخیر بوده است و انتظار می رفت به کوری چشم دشمن، این مراکز علمی تقویت شوند؛ و بی شک، تضعیف مراکز علمی و پژوهشی لارستان، آن هم در این مقطع حساس که لارستان دومین منطقه پس از شیراز، به لحاظ شدت حملات دشمن بوده؛ ولو ناآگاهانه بوده باشد، به نوعی بازی در زمین دشمن محسوب می شود.

مردم و خیرین لارستان حق دارند نسبت به آینده سرمایه‌گذاری‌های خود نگران باشند.

یکی از مهم‌ترین سرمایه‌های لارستان، فرهنگ دیرینه خیرخواهی و مشارکت مردم در توسعه عمومی است. بسیاری از زیرساخت‌های آموزشی و علمی منطقه با اعتماد مردم و خیرین ایجاد شده‌اند. این اعتماد سرمایه‌ای بسیار ارزشمند است که در سایر حوزه ها منجمله مراکز درمانی، و حتی دیگر مراکز آموزشی دولتی از جمله دانشکده پرستاری و دانشکده علوم پزشکی؛ و همچنین، مدرسه سازی به وضوح قابل مشاهده است.

اگر مردم و خیرین احساس کنند مجموعه‌ای را با امید به توسعه و استقلال علمی ایجاد کرده‌اند اما در نهایت آن مجموعه به ساختاری وابسته و کوچک‌تر تبدیل می‌شود، طبیعی است که نسبت به آینده مشارکت‌های خود دچار تردید شوند و از همکاری با مراکز دولتی، خصوصاً در حوزه آموزشی صرف نظر کنند. تصمیمی که شاید برای برخی مناطق مناسب باشد، الزاماً برای لارستان مناسب نیست.

ما از تصمیم‌گیران محترم انتظار داریم میان «ساماندهی» و «یکسان‌سازی» تفاوت قائل شوند. ساماندهی زمانی موفق است که موجب ارتقای کیفیت، کاهش هزینه، افزایش بهره‌وری و تقویت مأموریت دانشگاه‌ها شود. اما اگر در منطقه‌ای مانند لارستان، نتیجه آن کاهش استقلال، محدود شدن تصمیم‌گیری، دشوارتر شدن توسعه رشته‌ها، کاهش قدرت جذب منابع و تضعیف ارتباط دانشگاه با جامعه محلی باشد، ضروری است آثار این تصمیم به صورت منطقه‌ای و موردی ارزیابی شود.

لارستان نیازمند یک دانشگاه کوچک‌تر نیست؛ نیازمند دانشگاهی بزرگ‌تر، قوی‌تر و متناسب با ظرفیت‌های واقعی خود است.

درخواست شورای اسلامی شهرستان لارستان
با عنایت به مراتب فوق و با توجه به نگرانی جدی مردم، دانشگاهیان، خیرین و نخبگان منطقه، از شورای عالی انقلاب فرهنگی و وزیر محترم علوم، تحقیقات و فناوری این است که:
۱. اجرای الحاق مرکز آموزش عالی لارستان به دانشگاه شیراز تا انجام بررسی کارشناسی مجدد متوقف گردد.
۲. وضعیت مرکز آموزش عالی لارستان به صورت مستقل و با لحاظ شاخص‌های واقعی منطقه‌ای مورد ارزیابی قرار گیرد.
۳. ظرفیت‌های خاص لارستان از جمله موقعیت جغرافیایی، فاصله از مرکز استان، فرودگاه بین‌المللی، ساختارهای اداری منطقه، شبکه گسترده لارستانی‌های مقیم کشورهای حوزه خلیج فارس، ظرفیت خیرین، برج علم و فناوری و زیرساخت‌های موجود در تصمیم‌گیری لحاظ شود.
۴. به جای الحاق، برنامه ارتقای مرکز آموزش عالی لارستان به یک دانشگاه قدرتمند منطقه‌ای و در ادامه توسعه ظرفیت‌های بین‌المللی آن مورد بررسی قرار گیرد.
۵. نمایندگان شورای اسلامی شهرستان، مسئولان دانشگاه، نماینده مردم و نمایندگان جامعه علمی و خیرین لارستان برای ارائه ظرفیت‌ها و پیشنهادهای اجرایی منطقه در جلسه‌ای با مسئولان شورای عالی انقلاب فرهنگی و وزارت علوم حضور یابند.

در پایان تأکید می‌کنیم که این نامه “صرفاً یک مکاتبه اداری نیست؛ پیام مردم لارستان است.”

مردمی که طی دهه‌ها نشان داده‌اند برای ساخت مدرسه، دانشگاه، مرکز درمانی، زیرساخت علمی و فناوری و توسعه منطقه، خود پیش‌قدم بوده‌اند و اکنون انتظار دارند حاکمیت نیز در مقابل این سرمایه اجتماعی، به جای محدود کردن ظرفیت‌های ایجادشده، زمینه رشد و شکوفایی آنها را فراهم آورد.

ما انتظار نداریم برای لارستان امتیازی خارج از عدالت در نظر گرفته شود؛ انتظار ما این است که ظرفیت‌های واقعی لارستان در چارچوب عدالت دیده شود.

اگر هدف سیاست ساماندهی آموزش عالی، ارتقای کیفیت، توزیع متوازن امکانات، استفاده از ظرفیت‌های منطقه‌ای و تمرکززدایی است، معتقدیم حفظ و تقویت استقلال مرکز آموزش عالی لارستان نه‌تنها مغایر این اهداف نیست، بلکه می‌تواند یکی از مصادیق عملی تحقق آنها باشد.

با احترام
شورای اسلامی شهرستان لارستان به نمایندگی از مردم شریف لارستان

ف ۱۱۰