از کوروش تا خامنه‌ای؛ بازخوانی رهبری در تراز تمدن

در جهانی که نظم‌های سنتی فروپاشیده و قدرت‌های نوظهور در حال بازتعریف معادلات ژئوپلیتیکی‌اند، ملت‌ها بیش از هر زمان دیگر نیازمند رهبرانی‌اند که نه‌تنها ریشه در هویت تاریخی و فرهنگی خود داشته باشند، بلکه بتوانند با درک عمیق از اقتضائات زمان، مسیر بقا، عزت و پیشرفت را برای کشور خود ترسیم کنند. ایران نیز به‌عنوان کشوری با تمدنی کهن و جایگاهی راهبردی، در مرکز این تحولات قرار دارد و با چالش‌هایی پیچیده در عرصه‌های اقتصادی، امنیتی، فرهنگی و بین‌المللی مواجه است.

در چنین شرایطی، بازگشت صرف به اسطوره‌ها و افتخارات تاریخی، هرچند مایه غرور ملی است، اما اگر به کنش امروز منتهی نشود، نه‌تنها راهگشا نیست، بلکه می‌تواند به نوعی به انفعال فرهنگی و سیاسی بینجامد. آن‌چه امروز ایران را به پیش می‌برد، نه صرفاً یادآوری نام‌های بزرگ، بلکه تبلور عملی ارزش‌های آنان در رفتار و تدبیر رهبران معاصر است. به‌عبارت دیگر، عمل‌گرایی به‌جای شخص‌گرایی، و تحقق ارزش‌های تاریخی در قالب مدیریت امروز، می‌تواند افتخار واقعی برای ملت و ملیت باشد.

در این میان، مقام معظم رهبری، حضرت امام خامنه‌ای، نه به‌عنوان یک چهره صرفاً سیاسی، بلکه به‌مثابه نماد زنده‌ای از عقلانیت راهبردی، مقاومت هوشمندانه و رهبری تمدن‌ساز، شایسته بازخوانی و تحلیل عمیق است. ایشان با شجاعت، تدبیر و مدیریت بحران، کشور را از گردنه‌های خطرناک عبور داده‌اند و با حفظ استقلال، عزت و تمامیت ارضی ایران، مسیر کوروش‌وارانه‌ای را در پیش گرفته‌اند؛ مسیری که به‌جای شعار، بر پایه عقلانیت، مقاومت و حکمت بنا شده است.

کوروش کبیر، بنیان‌گذار نخستین امپراتوری جهانی، با تأکید بر وحدت اقوام، احترام به فرهنگ‌ها و عدالت‌محوری، ایرانی مقتدر و منسجم بنا نهاد. منشور حقوق بشر او، نماد تساهل و خرد سیاسی در تاریخ باستان است. اما آن‌چه امروز اهمیت دارد، نه صرفاً بزرگداشت نام کوروش، بلکه پاسداشت عملی ارزش‌هایی است که او نمایندگی می‌کرد. در این معنا، آیت‌الله خامنه‌ای را باید نه در تقابل با کوروش، بلکه در امتداد او دید؛ رهبری که با عمل‌گرایی، تدبیر، و شجاعت، ارزش‌های تاریخی ایران را در قامت یک نظام سیاسی زنده کرده و به آن عینیت بخشیده است. طبعا کسانی که خواهان عظمت ایران هستند و برای بزرگی و عزت آن سر از پا نمی شناسند، با هر آیین و مسلکی ضرورت دارد که در این موقعیت حساس، تحت فرمان مقام معظم رهبری قرار گرفته و هرگونه سو استفاده را از دشمن سلب کنند.

در بزنگاه‌های تاریخی، آن‌چه یک رهبر را از دیگران متمایز می‌سازد، قدرت تصمیم‌گیری در شرایط بحرانی است. مقام معظم رهبری، با درایت و شجاعت مثال‌زدنی، بارها کشور را از فتنه‌های داخلی و تهدیدهای خارجی عبور داده‌اند. از مدیریت هوشمندانه در برابر تحریم‌های اقتصادی گرفته تا هدایت کشور در برابر جنگ‌های ترکیبی و جنگ نرم، ایشان با آرامش، تحلیل دقیق و هدایت هوشمندانه، مانع از فروپاشی امنیت ملی شده‌اند. این تدبیر، یادآور همان خرد سیاسی کوروش در مواجهه با دشمنان و بحران‌های امپراتوری‌اش است.

در این میان، ۷ آبان، روز بزرگداشت کوروش کبیر، فرصتی است برای بازاندیشی در نسبت ما با تاریخ. این روز نباید صرفاً به مراسمی نمادین و احساسی محدود شود، بلکه باید بستری باشد برای تأمل در این پرسش بنیادین که: آیا ما صرفاً به دنبال اسطوره‌سازی هستیم یا در پی تحقق ارزش‌های تمدنی؟ آیا کوروش را برای نامش می‌ستاییم یا برای راهش؟ و اگر راه او را می‌ستاییم، آیا امروز در برابر رهبری که همان ارزش‌ها را در میدان عمل نمایندگی می‌کند، قدردان و همراه هستیم؟

بر ملت ایران است که با پرهیز از افتخارات بی‌ثمر و صرفاً احساسی نسبت به شخصیت‌های تاریخی، نگاه خود را به ارزش‌های زنده و جاری امروز معطوف دارد. افتخار به گذشته، اگر به عمل امروز منتهی نشود، جز حسرت و رکود چیزی به بار نمی‌آورد. آن‌چه امروز می‌تواند عظمت و شکوه را به ایران بازگرداند، پاسداشت خرد، شجاعت، تدبیر و استقلالی است که در رهبری کنونی کشور متجلی شده است. این ارزش‌ها، اگر با بصیرت و حضور مؤثر ملت همراه شوند، بی‌تردید ایران را به جایگاهی شایسته خود در جهان خواهد رساند.

در نهایت، آن‌چه امروز ایران را به پیش می‌راند، نه صرفاً نام‌ها، بلکه نهادینه‌سازی ارزش‌هایی است که در رهبری آیت‌الله خامنه‌ای به‌روشنی قابل مشاهده است: عقلانیت، شجاعت، استقلال، و ایمان به ملت. این‌هاست که ایران را در طوفان تحولات جهانی، به ساحل ثبات و شکوه خواهد رساند.

دکتر محمد جان پرور -محقق حوزه حقوق خصوصی و روابط بین الملل