پرستاران لارستان؛ زیر فشار کمبود نیرو و بی‌توجهی به حقوق و رفاه

 

به گزارش میلاد لارستان، پرستاری، شغلی که در آن روح و جسم در تمام ساعات شبانه‌روز درگیر است، اما اغلب در سایه دیده می‌شود. در این گفت‌وگو، دو پرستار بخش جراحی با سال‌ها تجربه، از سختی‌های کاری، تبعیض‌ها، توقعات نابجای بیماران و کمبود امکانات رفاهی می‌گویند؛ از شبی که بیمارستان لار درگیر مجروحان حمله بود تا شیفت‌هایی که بدون یک وعده شام سپری می‌شوند. آنچه می‌خوانید، روایتی صریح از پشت صحنه نظام درمانی است؛ جایی که فداکاری روزمره است، اما حمایت از آن، اغلب فراموش می‌شود.

میلاد لارستان: در ابتدا خودتان را معرفی فرمایید؟
آمنه محرر، پرستار بخش جراحی با سابقه حدود ۲۰ سال هستم.

لیلا ابراهیمی، پرستار بخش جراحی با ۹ سال سابقه کار هستم.

به نظر شما بزرگ‌ترین چیزی که می‌تواند باعث دلسردی پرستاران شود چیست؟

ابراهیمی: نداشتن حق و حقوقی که بتواند سختی کار یک پرستار را جبران کند، می‌تواند باعث دلسردی وی شود. همچنین نبود امکانات رفاهی مناسب نیز می‌تواند موجب دلسردی شود.

محرر: به دلیل کمبود نیرو، مجبور هستیم اضافه‌کاری اجباری انجام دهیم که باعث می‌شود پرستار نسبت به سختی کار خود دلسرد شود. یکی دیگر از مشکلات ما، تبعیض در حرمت و احترامی است که توسط مردم و مسئولان بین پزشک و پرستار صورت می‌گیرد. این تبعیض تا حدی برای ما آزاردهنده است؛ در حالی که بیشترین توقعات از همه جهات از یک پرستار می‌رود و فشار آن بر روی پرستار است.

میلاد لارستان: به نظر شما مردم واقعاً قدر زحمت و تلاش پرستاران را می‌دانند؟

محرر: به نظرم اغلب انسان‌هایی که خودشان درگیر بیمارستان و نیازمند پرستاران می‌شوند، قدر این قشر از جامعه را می‌دانند. واقعاً برخی اوقات توقعات مردم بیش از وظایف و توان ماست. البته افرادی هم هستند که به ما انرژی و روحیه می‌دهند.

میلاد لارستان: کدام حالت شما را خسته می‌کند؟ توقع بیماران یا کمبود تجهیزات؟

ابراهیمی: خیلی اوقات توقع بیماران بابت امکانات بیمارستان، ویزیت به‌موقع و امکانات رفاهی، یک توقع منطقی است؛ اما گاهی این توقعات از حد توان ما خارج می‌شود و مردم توقعات بالاتری دارند. البته بیشتر فشار کاری و زمان کار زیاد باعث خستگی پرستار می‌شود.

خستگی ما بیشتر روحی است و انجام کارهایی که وظیفه ما نیست، اما همراه بیمار یا یک مسئول از ما توقع دارد، باعث می‌شود خستگی ناشی از کار افزایش یابد. قاعدتاً وقتی تعداد مریض زیاد می‌شود، کمبود پرستار و توقع اینکه سریع به کار مریض رسیدگی شود، فشار کاری ما را از لحاظ جسمی و روحی افزایش می‌دهد.

بالاخره هر کس در شغل خود، زمانی که تعطیلات یا اعیاد می‌آید، در کنار خانواده جمع می‌شود؛ اما شغل ما به‌گونه‌ای است که حتی تعطیلات یا عید خاصی نداریم و مجبوریم در شیفت حاضر شویم.

میلاد لارستان: سخت‌ترین برخوردی که از یک بیمار یا همراه او دیده‌اید؟

محرر: متأسفانه برخی بیماران یا همراهان آنان از روی عصبانیت، ما را با کلمات نامناسب یا تهدید خطاب قرار داده‌اند. مثلاً شبی که دادگستری لارستان مورد حمله قرار گرفت، بنده شب‌کار بودم و زخمی‌های زیادی به بیمارستان منتقل شدند.
اتفاقاً یک بیمار که دارای شکستگی کمی بود و حال مساعدی هم داشت و از مجروحین حمله نبود، توقع داشت سریع به کار او رسیدگی کنیم و با بنده با تندی صحبت می‌کرد؛ در حالی که ما باید جراحات را اولویت‌بندی کنیم و به افراد با جراحت بیشتر زودتر رسیدگی نماییم.

بالاخره یک پرستار هم نیاز به آرامش ذهنی دارد که حداقل دچار اشتباه در کار خود نشود. از بیماران و همراهان آنان خواهش می‌کنیم که پرستاران را درک کنند؛ زیرا پرستار نیز یک انسان است و نیازهای روحی و روانی دارد.

ابراهیمی: بنده یک بار در شیفت خود تهدید جانی شدم که متأسفانه مسئولان بیمارستان در این خصوص اقدامی صورت ندادند و از بنده خواستند تا خودم پیگیری حقوقی نمایم. به نظرم باید مسئولان حقوقی بیمارستان نسبت به حق پرستار پیگیری‌ها را انجام دهند تا امنیت جانی و روانی یک پرستار تأمین شود.

البته بنده معتقدم اگر اشتباهی از ما رخ دهد، باید توبیخ شویم؛ ولی یک بیمار یا همراه آن نباید نسبت به تهدید جانی یک پرستار اقدام کند.

میلاد لارستان: اگر می‌توانستید یکی از مشکلات سیستم درمان را حل نمایید، چه کاری صورت می‌دادید؟

محرر: سعی می‌کردم مشکل کمبود امکانات و نیرو را حل کنم. البته تمام این موارد به بودجه برمی‌گردد.

ابراهیمی: به نظر من، برخی اوقات نیروهایی جذب می‌شوند، اما سر کار خود نیستند. مثلاً نیرویی به‌عنوان پرستار جذب می‌شود، اما در بخش اداری مشغول به کار می‌شود. همین اتفاقات باعث می‌شود شاهد کمبود نیرو در بخش باشیم و به دیگر پرستاران فشار وارد شود.

شغل پرستاری شغلی است که در تمام طول شبانه‌روز، روح و جسم فرد درگیر می‌شود؛ اما حقوق و مزایای کمی دارد. من اگر مسئول بودم، تلاش می‌کردم پرستاران بیشتری جذب شده و با حمایت از آن‌ها باعث ماندگاری‌شان در سیستم می‌شدم.

به نظر من، آن‌هایی که در شغل پرستاری هستند، نه به خاطر مسائل مالی، بلکه به خاطر عشقی است که به کار خود دارند.

بالاخره یک پرستار در کنار شغل خود یک شخصیت اجتماعی نیز دارد؛ حال یکی همسر است، یکی مادر و یکی پدر.

بالاخره باید مسئولان به‌گونه‌ای کار و رفاه این پرستار را فراهم کنند که نقش اجتماعی و خانوادگی خود را نیز به‌خوبی بتواند انجام دهد و شرمنده خانواده نباشد.

میلاد لارستان: تا الان به مهاجرت هم فکر کرده‌اید؟

محرر: سن ما دیگر برای مهاجرت شاید مناسب نباشد، اما تا حدی فکر کرده‌ام. وقتی به سیستم و شرایط کاری کشورهای غربی و حتی کشورهای حوزه خلیج فارس نگاه می‌کنید، واقعاً اوضاع پرستاران در آنجا خیلی بهتر از ماست و شاید آرزو کنیم که آنجا بودیم یا حداقل سیستم ما مثل آن کشورها می‌شد.

برخی مردم و همراهان آن‌ها به ما می‌گویند: «دارید حقوق دریافت می‌کنید، پس همیشه باید خدمت‌رسانی کنید.»

ابراهیمی: در کشورهای خارجی بین پرستار و پزشک این‌قدر اختلاف طبقاتی و مالی نیست و برای هر دو گروه تقریباً به یک اندازه عزت و احترام قائل هستند؛ زیرا اگر یک پزشک بهترین عمل را نیز انجام دهد، اما پرستار به‌خوبی مراقبت ننماید، آن عمل با شکست مواجه می‌شود.

میلاد لارستان: تلخ‌ترین خاطره‌ای که از شغل خود دارید، بیان کنید؟

محرر: تلخ‌ترین خاطره برای من، فوت یکی از همکارانم به نام آقای سعید عالیان بود که اتفاقاً چند روز بعد از روز پرستار، اعضای بدن ایشان به بیماران دیگر اهدا شد. همیشه زمانی که نزدیک روز پرستار می‌شود، به یاد ایشان می‌افتم.

میلاد لارستان: یکی از مواردی که متوجه شده‌ایم، عدم اختصاص شام به پرستاران شیفت شب است. این موضوع صحت دارد؟

محرر: حدود یک سال است که به دلیل آنچه کمبود بودجه بیان شده، شیفت شب شامل شام نمی‌شود. بنده زمان دانشجویی در بیمارستان حافظ شیراز که بودم، علاوه بر شام، یک پذیرایی هم به‌عنوان نیمه‌شبی به پرسنل می‌دادند؛ اما در حال حاضر در بیمارستان لار حتی شام هم تعلق نمی‌گیرد.

البته بعد از پیگیری فراوان گفته شده مبلغ محدودی قرار است به پرسنل بابت حق شام پرداخت شود که مبلغ آن بسیار کم است.

ابراهیمی: بله، این موضوع صحت دارد. ما از برخی دانشکده‌های دیگر هم پیگیری کردیم و همین حالت را داشتند؛ اما در آن دانشکده‌ها بیان شده بود اگر پرستاری شام بیمارستان یا رستوران بیمارستان را می‌خواهد، باید مبلغ کمی پرداخت کند؛ اما این امکان برای ما در بیمارستان لار فراهم نیست.

خیلی اوقات آن‌قدر در شیفت شب سرمان شلوغ بوده که یادمان رفته شام تهیه کنیم و آخر وقت هم که به منزل می‌رویم، خیلی از مغازه‌ها تعطیل است.

بالاخره کمترین حق رفاهی برای یک پرسنل شب‌کار، دادن یک شام است که البته این شام هم در اغلب موارد غذاهای ساده‌ای همچون فلافل، ناگت و تخم‌مرغ بوده است.

به نظرم اگر شرایط شغل پرستاری به این وضع پیش برود و از این شغل حمایت نشود، در آینده با بحران در شغل پرستاری روبه‌رو خواهیم بود. پرستاران اغلب در مواقع بحرانی همچون کرونا و جنگ در خط مقدم هستند؛ اما در بحث رفاهی جزو آخرین پرسنل در کشور به حساب می‌آیند.

مصاحبه : علی یگانه لاری

ی ۲۲۰