رونق مساجد؛ نیازمند عزم جدی مدیران فرهنگی و مذهبی

مدیران فرهنگی و مذهبی و در رأس آنها امام جمعه و ادارات مرتبط نظیر؛ اوقاف و امور خیریه، تبلیغات اسلامی، دبیرخانه کانون‌های فرهنگی‌وهنری مساجد، فرهنگ و ارشاد اسلامی، حوزه علمیه، پایگاه‌های بسیج و غیره با جمع‌بندی نظرات نخبگان و فعالان فرهنگی و مذهبی بدنبال رونق‌بخشی مساجد باشند.

به گزارش گروه شهروند خبرنگار میلاد لارستان، رونق و شکوفایی مسجد در ایجاد و تداوم فرهنگ دینی بسیار مؤثر است. امروزه با توجه به تهاجم فرهنگی گسترده دشمنان انقلاب و اسلام و تغییر نگرش افکار عمومی درباره دین و دین‌داری، لازم است مسجدها با شیوه‌ها و ابزار نوینی، رسالت دینی خود را انجام دهند.

مسجد به عنوان برترین پایگاه دینی که در گسترش فضایل و تربیت دینی افراد جامعه مؤثر است، با چالش‌هایی روبرو است که از شکوفایی آن جلوگیری می‌کنند.

اگر در هنگام برپایی نمازهای یومیه سری به مساجد بزنید، متوجه می‌شوید که تعداد صفوف نماز به شکل گذشته نیست و از آن گذشته، سن افراد حاضر در مسجد نیز به شدت بالاست و آنگونه که شاید و باید خبری از حضور پرشور مردم به ویژه نوجوانان و جوانان نیست.

شاید بتوان برای یافتن چرایی کم رونق شدن مساجد دلایل بسیاری برشمرد که قطعاً همه این عوامل کم‌وبیش صحیح است و می‌بایست مدیران فرهنگی و مذهبی و در رأس آنها امام جمعه و ادارات مرتبط نظیر؛ اوقاف و امور خیریه، تبلیغات اسلامی، دبیرخانه کانون‌های فرهنگی‌وهنری مساجد، فرهنگ و ارشاد اسلامی، حوزه علمیه، پایگاه‌های بسیج و غیره با جمع‌بندی نظرات نخبگان و فعالان فرهنگی و مذهبی بدنبال رونق‌بخشی مساجد باشند.

یکی از مهم‌ترین فعالیت‌های مسجد، برگزاری مراسم در مناسبت‌های دینی است که از نقاط قوّت مسجدها به شمار می‌آید و سبب رونق و شکوفایی مسجد می‌شود و بسیاری از افراد، با انگیزه شرکت در چنین مراسمی در مسجد حاضر می‌شوند. کیفیت و چگونگی برگزاری این مراسم در تداوم حضور شرکت کنندگان بسیار مؤثر است. استقبال نمازگزاران از این مجالس به محتوای برنامه، مکان و زمان آن، شخصیت دیگر شرکت کنندگان تناسب مجلس با نیازها، سلیقه‌ها و فرهنگ شرکت کنندگان بستگی دارد. اگر این مسائل رعایت نشود، مراسم‌های مذهبی مسجد، با استقبال خوبی رو به رو نخواهد شد.

مسجد، کانون مردمی و پایگاه اجتماع و وحدت مردم از تمام گروه‌هاست. مسجد در هنگام نماز، مؤمنان نمازگزار را در کنار هم جمع می‌کند و همه با رعایت یک نوع آداب، یک خدا را می‌پرستند و با کنار گذاشتن هر گونه اختلاف از نظر ثروت، سواد، سن، نژاد، موقعیت اجتماعی و جنس به عبادت می‌پردازند. وجود اختلاف‌ها و نزاع‌ها در چنین فضایی، زمینه پراکندگی و حاضر نشدن مردم را در مسجد ایجاد می‌کند.

اختلاف میان اعضای هیئت امنا در مسائل جاری مسجد، گاهی سبب ایجاد دو دستگی میان نمازگزاران می‌شود و فضای مسالمت آمیز مسجد را با نقدهای مخرب آشفته می‌کند. مسجد مکانی برای عبادت و آرامش روحی است و این اختلاف‌ها علاوه بر اینکه بر کیفیت فعالیت‌های مسجد اثر بدی می‌گذارد، مسجد را از آرامش خارج می‌کند. اهالی محل هم به دلیل اختلاف هیئت امنا انگیزه‌ای برای حضور در مسجد نمی‌یابند.

نقش امام جمعه، امام جماعت و امور مساجد، در برطرف کردن این اختلاف‌ها بسیار مؤثر است.

متاسفانه، بسیاری از مسجدها امام جماعت همیشگی در آنها حضور ندارد و این مهم یکی از عوامل اساسی پیش‌روی مساجد است که می‌بایست حل شود.

برخی افراد به سبب برخورد نامناسب افراد اهل مسجد، برای حضور در مسجد علاقه چندانی ندارند. متاسفانه این برخوردهای نامناسب بیشتر در برخورد بزرگسالان با جوانان و نوجوانان رخ می‌دهد که نسل آینده مسجد را تشکیل می‌دهند. اجازه ندادن به نوجوانان برای ایستادن در صف اول و کمک نکردن به آنان برای انجام دادن فعالیت‌های مسجد، نمونه‌ای از این بدرفتاری‌هاست.

رفتارهای انسان‌ها برخاسته از افکار و باورهای آنهاست. رفتارهای دینی نیز از این قانون مستثنا نیست. بنابراین، حضور در مساجد و انجام تکالیف دینی، افکاری متناسب با آن را می‌طلبد، جریان‌هایی که سبب تضعیف باورهای دینی می‌شوند و باورهای دینی را مورد هجمه قرار می‌دهند، مانع رونق و شکوفایی مسجد هستند. این جریان‌ها معمولاً پایه و اساس عقلانی ندارند و از بنیان فکری بی‌بهره هستند. آنها با توجه به ویژگی‌های افراد، جوان بودن، ضعف ایمان دینی… خواسته‌ها و مقاصد خود را به دیگران تحمیل می‌کنند.

با این تفاسیر، به نظر می‌رسد برای رونق‌بخشی به مساجد، باید راهکارهای کوتاه و بلندمدت ترسیم کرد که این مهم نیاز به عزم جدی مدیران فرهنگی و مذهبی فوق‌الذکر دارد.

در مقالات آتی جزییات و پیشنهادات مصداقی برای رونق هرچه بیشتر مساجد ذکر می‌شود.

ف ۱۱۰