نظام ارجاع الکترونیک در لارستان عملیاتی شد: نوبت متخصص از روستا تا شهر

مدیر توسعه شبکه معاونت بهداشتی لارستان هدف اصلی نظام ارجاع را «تأمین دسترسی عادلانه به خدمات سلامت» دانست و گفت: «هدف این بود که فردی در دورترین نقطه لارستان، به راحتی بتواند به خدمت یک متخصص در مرکز شهر دسترسی پیدا کند.»

به گزارش میلاد لارستان، اسدالله دشتگرد، در نشست خبری با اصحاب رسانه به تحلیل چالش‌های جمعیتی کشور و ضرورت اجرای کامل «نظام ارجاع» پرداخت.

وی در آغاز با اشاره به هرم سنی جمعیت ایران، هشدار داد که کشور در آستانه یک تحول جمعیتی جدی قرار دارد.

دشتگرد اظهار داشت: «ما جمعیتی بزرگ در وضعیت میانسالی داریم که به سمت سالمندی حرکت می‌کند. قسمت پایین هرم که سنین نوجوانی و جوانی است، باریک شده است.»

مدیر توسعه شبکه لارستان با ارائه آمار دقیق تصریح کرد: «در حال حاضر حدود ده میلیون دختر زیر پانزده سال و حدود بیست و نه میلیون و ششصد هزار زن در سن کار در کشور زندگی می‌کنند.»

وی در مورد جمعیت مردان افزود: «جمعیت آقایان در سن کار نیز حدود سی میلیون و دویست هزار نفر است.»

دشتگرد با اشاره به جمعیت سالمند کنونی گفت: «هم اکنون حدود سه میلیون مرد سالمند و سه میلیون و چهارصد هزار زن سالمند در کشور داریم.»

 

جمعیت سالمند از چند میلیون فعلی به ده‌ها میلیون نفر می‌رسد

وی این روند را بسیار نگران‌کننده توصیف کرد و افزود: «این جمعیت بزرگ میانسال به زودی به قله سالمندی خواهد رسید. در آینده‌ای نه چندان دور، ممکن است جمعیت سالمند از چند میلیون فعلی به ده‌ها میلیون نفر برسد.»

وی تأکید کرد: «این وضعیت، آینده‌ای است که کشور واقعاً با آن گریبانگیر خواهد شد و تبعات سنگینی مانند کمبود نیروی کار و نیاز به چندبرابر شدن امکانات مراقبت از سالمندان را در پی دارد.»

مدیر توسعه شبکه لارستان سپس به موضوع نرخ باروری پرداخت و گفت: «نرخ باروری در ایران در مقایسه با جهان و حتی آسیا، افت بسیار شدید و خطرناکی را تجربه می‌کند.»

وی توضیح داد: «ما از یک طرف با کاهش موالید و از طرف دیگر با حرکت به سمت جامعه سالمندی مواجهیم؛ یعنی از دو طرف ضربه می‌خوریم.»

دشتگرد با ارائه پیش‌بینی‌های جمعیتی هشدار داد: «در سال ۱۴۰۳، حدود دوازده درصد جمعیت کشور بالای شصت سال است. این رقم در سال ۱۴۳۰ به سی و دو درصد و در سال ۱۴۵۰ به سی و هفت درصد خواهد رسید.»

وی در ادامه به وضعیت استان‌ها اشاره کرد و گفت: «بر اساس شاخص‌ها، گیلان با میانگین سنی ۱۴.۸ سال، پیرترین استان و سیستان و بلوچستان جوان‌ترین استان کشور است.»

دشتگرد سپس موضوع اصلی سخنان خود را «نظام ارجاع و پزشک خانواده» عنوان کرد و خاطرنشان ساخت: «بحث پزشک خانواده از سال ۱۳۸۴ برای جمعیت روستایی، عشایری و شهرهای زیر بیست هزار نفر اجرایی شد.»

وی افزود: «در کنار پزشک خانواده، بحث «نظام ارجاع» مطرح بود که متأسفانه تا مدت‌ها مغفول ماند و اجرایی نشد.»

مدیر توسعه شبکه لارستان هدف اصلی نظام ارجاع را «تأمین دسترسی عادلانه به خدمات سلامت» دانست و گفت: «هدف این بود که فردی در دورترین نقطه لارستان، به راحتی بتواند به خدمت یک متخصص در مرکز شهر دسترسی پیدا کند.»

وی اعلام کرد: «خوشبختانه این نظام هم اکنون در حال اجراست و زیرساخت‌های آن فراهم شده است.»

دشتگرد در توضیح عملکرد نظام ارجاع گفت: «در این سیستم، پزشک خانواده یا مراقب سلامت، در صورت نیاز، بیمار را از طریق سامانه الکترونیک به متخصص ارجاع می‌دهد.»

وی یک ویژگی مهم این سیستم را «نوبت‌دهی الکترونیک» ذکر کرد و افزود: «پزشک عمومی مستقر در روستا، نه تنها بیمار را ارجاع می‌دهد، بلکه از همانجا و به صورت مجازی، نوبت مشخصی از یک متخصص خاص در مرکز شهر برای او دریافت می‌کند.»

مدیر توسعه شبکه لارستان این دستاورد را عاملی برای کاهش هزینه و اتلاف وقت بیماران دانست و مثال زد: «پیش از این، بیمار مجبور بود با هزینه‌ای گزاف به شهر بیاید و روزها برای گرفتن نوبت معطل شود. نظام ارجاع این مشکلات را از بین برده است.»

وی تشریح کرد: «بیمار پس از دریافت «کد ارجاع» به مرکز تخصصی مراجعه می‌کند و متخصص نیز پس از ویزیت، بازخورد خود را در همان پرونده الکترونیک ثبت می‌کند که پزشک مبدأ نیز آن را مشاهده می‌کند.»

دشتگرد با اشاره به ساختار خدمات در لارستان گفت: «در سطح اول، خدمات در مراکز بهداشتی‌درمانی و پایگاه‌های سلامت ارائه می‌شود. سطح دوم، خدمات تخصصی در بیمارستان‌ها و سطح سوم، خدمات فوق‌تخصصی است.»

 

اهداف اصلی طرح پزشک خانواده و نظام ارجاع

وی چهار هدف اصلی طرح پزشک خانواده و نظام ارجاع را «ارائه خدمات جامع»، «کاهش هزینه‌های درمانی»، «بهبود کیفیت خدمات» و «دسترسی عادلانه» برشمرد.

مدیر توسعه شبکه لارستان از پوشش کامل نیروی انسانی در حوزه تحت پوشش خبر داد و گفت: «خوشبختانه امروز در تمام مناطق روستایی و شهری تحت پوشش، به صددرصد، پزشک، ماما و دندانپزشک مستقر کرده‌ایم.»

وی اجرای این طرح را کاری دشوار توصیف کرد و افزود: «تأمین نیرو و گرفتن مجوزهای لازم از وزارتخانه کار آسانی نبود، اما محقق شد.»

دشتگرد به اجرای پایلوت این طرح در لارستان اشاره کرد و گفت: «این طرح به صورت آزمایشی در چند مرکز شروع شد تا مشکلات آن شناسایی و رفع شود. آمار ارجاعات از دی ماه در حال ثبت است.»

وی اعلام کرد: «هم اکنون برای هشت رشته تخصصی، سهمیه ارجاع الکترونیک در نظر گرفته شده است و تلاش داریم هم تعداد و هم تنوع این تخصص‌ها را افزایش دهیم.»

مدیر توسعه شبکه لارستان در ادامه به برخی چالش‌های پیش‌رو اشاره کرد و گفت: «مهم‌ترین مشکل، زیرساخت اینترنت در برخی مناطق است که خوشبختانه با پیگیری‌های انجام شده، در حال بهبود است.»

وی چالش دیگر را «همراهی بیماران» عنوان کرد و توضیح داد: «گاهی بیماران اصرار دارند به متخصص خاصی خارج از سیستم ارجاع مراجعه کنند که قرارداد بیمه‌ای ندارد یا نوبت فوری ندارد.»

دشتگرد بر نقش بیمه‌ها در موفقیت این نظام تأکید کرد و گفت: «همکاری بیمه‌های سلامت و تأمین اجتماعی برای پوشش هزینه‌ها در این نظام، نقشی کلیدی دارد.»

این کارشناس در مورد سازوکار پرداخت در نظام ارجاع توضیح داد: «بر اساس مصوبه، اگر بیماران از این پروسه تبعیت کنند، نود درصد هزینه توسط بیمه و تنها ده درصد توسط خود فرد پرداخت می‌شود که شرایط مناسبی است.»

دشتگرد در پایان، اجرای کامل و فراگیر نظام ارجاع را راهکاری ضروری برای عبور از چالش سالمندی جمعیت و ارتقای عدالت در دسترسی به خدمات سلامت دانست.

وی ابراز امیدواری کرد که با رفع چالش‌های باقی‌مانده، شاهد ارائه خدمات تخصصی متنوع‌تر و باکیفیت‌تر به تمامی مردم منطقه تحت پوشش دانشکده علوم پزشکی لارستان باشند.

ف ۱۱۰